Szarlotka – co to jest i jak ją upiec?

Szarlotka to klasyczne ciasto kruche z aromatycznymi, duszonymi jabłkami. Przygotuj ją według prostego przepisu i sprawdź, czym różni się od jabłecznika.

Składniki

• 1,5 kg kwaśnych jabłek, na przykład szarej renety, antonówki lub Ligola
• 400 g mąki pszennej
• 130 g cukru
• 270 g masła
• 1 żółtko
• 2 łyżki masła do jabłek
• skórka z 1 cytryny
• 1 łyżeczka cynamonu
• 1 łyżeczka drobnej soli morskiej do ciasta
• szczypta soli do jabłek
• 1 łyżka brązowego cukru do posypania
• cukier do jabłek, opcjonalnie

Podane składniki wystarczą na szarlotkę w tortownicy o średnicy 23 cm, czyli około 10 porcji.

Sposób wykonania

1. Obierz jabłka, usuń gniazda nasienne i pokrój owoce w niewielką kostkę. Jeśli używasz bardzo słodkiej odmiany, dodaj odrobinę soku z cytryny lub pomiń cukier.

2. W dużym garnku rozgrzej 2 łyżki masła. Wrzuć skórkę z cytryny oraz cynamon i podgrzewaj przez około 30 sekund. Dzięki temu przyprawy uwolnią intensywny aromat.

3. Dodaj jabłka i szczyptę soli. Duś je na średnim ogniu przez 30–40 minut. Owoce powinny częściowo się rozpaść, ale kilka kawałków ma pozostać wyczuwalnych. Gotowe nadzienie odstaw do całkowitego wystudzenia.

4. Przygotuj palone masło. Rozpuść 270 g masła w rondelku i podgrzewaj na średnim ogniu, często mieszając. Po około 8–10 minutach masło nabierze złotobrązowej barwy, a na dnie pojawią się ciemniejsze drobinki. Gdy zacznie pachnieć lekko orzechowo, natychmiast zdejmij rondelek z ognia.

5. W misce połącz mąkę, cukier i sól. Wlej palone masło i wymieszaj drewnianą łyżką. Dodaj żółtko, a następnie połącz składniki w wilgotne, kruche ciasto.

6. Podziel ciasto na dwie części. Jedną zawiń w folię i włóż do zamrażarki. Drugą wylep dno tortownicy wyłożonej papierem do pieczenia. Uformuj również rant o wysokości około 2 cm. Wstaw formę do lodówki na 20 minut.

7. Rozgrzej piekarnik do 190°C, bez termoobiegu. Na schłodzonym spodzie rozprowadź wystudzone jabłka.

8. Zamrożoną część ciasta pokrusz na wierzchu. Posyp szarlotkę brązowym cukrem i piecz przez 50–60 minut, aż góra będzie złocista, a spód dobrze wypieczony.

9. Po wyjęciu pozostaw ciasto do wystudzenia. Szarlotka stabilizuje się podczas chłodzenia, dlatego krojenie jej na gorąco może sprawić, że będzie się rozpadać.

Dodatkowe wskazówki i informacje

Szarlotka tradycyjnie powstaje na cieście kruchym lub półkruchym, a jej nadzienie stanowią najczęściej wcześniej duszone jabłka. Jabłecznik ma szerszą definicję. Może być przygotowany na cieście kruchym, ucieranym, biszkoptowym, drożdżowym albo francuskim, a jabłka mogą trafić do niego surowe. W codziennym języku obie nazwy często stosuje się zamiennie.

Do szarlotki najlepiej wybierać jabłka kwaśne i aromatyczne. Szara reneta oraz antonówka rozpadają się podczas duszenia i mają wyrazisty smak. Ligol zapewnia słodko-kwaśne nadzienie, natomiast Golden Delicious dobrze sprawdzi się po połączeniu z sokiem z cytryny.

Palone masło nadaje ciastu głębszy aromat. Nie zostawiaj go jednak na ogniu po uzyskaniu złotego koloru, ponieważ łatwo się przypala. Jeśli wolisz łagodniejszy smak, użyj zwykłego roztopionego masła.

Sól podkreśla słodycz jabłek i maślany charakter ciasta. Drobna sól morska jest mniej intensywna niż sól stołowa. Przy jej użyciu zacznij od mniejszej ilości, a następnie dopasuj smak do własnych upodobań.

Gotową szarlotkę możesz podać z cukrem pudrem, lodami waniliowymi, bitą śmietaną albo sosem waniliowym. Najlepiej smakuje lekko ciepła, jednak po całkowitym wystudzeniu łatwiej ją pokroić na równe kawałki.