Zakwas żytni w słoiku

Jak zrobić domowy zakwas na żurek?

Autor: Redakcja fartuszek.com.pl Opublikowano Czas czytania: 3 min

Domowy zakwas na żurek przygotujesz z mąki żytniej typ 2000 i wody w proporcji 1:3. Wystarczy dodać przyprawy, odstawić mieszankę na 5–7 dni i codziennie ją zamieszać. Słoik przykryj gazą, ale nie zakręcaj go szczelnie – fermentacja potrzebuje dostępu powietrza.

Czego potrzebujesz do przygotowania zakwasu?

Najlepszy będzie wyparzony szklany słoik o pojemności około 1 litra. Mąka żytnia razowa typ 2000 zawiera więcej składników potrzebnych do rozpoczęcia naturalnej fermentacji niż jasna mąka, dlatego właśnie po nią warto sięgnąć.

Podstawą jest złota proporcja: 1 część mąki na 3 części wody. Dla słoika o pojemności około 1 litra możesz przyjąć następujące ilości:

Składnik lub narzędzie Ilość Wskazówka
Mąka żytnia typ 2000 150 g Mąka razowa, najlepiej świeża
Woda 450 ml Przegotowana i całkowicie ostudzona
Czosnek 3–5 ząbków Obrany, lekko rozgnieciony
Liście laurowe 3–5 sztuk Dodają aromatu
Ziele angielskie 5–10 ziaren Do smaku
Słoik, gaza i gumka Po 1 sztuce Słoik wyparzony, gaza czysta

Przewiń tabelę w bok →

Przyda się także czysta drewniana łyżka. Do fermentacji nie używaj brudnych naczyń ani przyborów, ponieważ resztki jedzenia mogą zaburzyć proces i sprzyjać rozwojowi pleśni.

Przed rozpoczęciem przygotuj:

  • Wyparzony szklany słoik o pojemności około 1 litra.
  • Czystą gazę lub cienką ściereczkę.
  • Gumkę recepturkę do zamocowania przykrycia.
  • Czystą drewnianą łyżkę do codziennego mieszania.

Jak zrobić zakwas na żurek krok po kroku?

  1. Przygotuj wodę. Zagotuj ją, a następnie całkowicie ostudź. Powinna być chłodna lub lekko letnia, ale nie gorąca.
  2. Połącz mąkę z wodą. Wlej wodę do wyparzonego słoika, wsyp mąkę i dokładnie wymieszaj. Masa powinna być jednolita, bez suchych grudek. Możesz najpierw dodać część wody, rozmieszać mąkę, a potem dolać resztę.
  3. Dodaj przyprawy. Wrzuć obrane i lekko rozgniecione ząbki czosnku, liście laurowe oraz ziele angielskie. Ponownie zamieszaj.
  4. Zabezpiecz słoik. Przykryj go gazą lub czystą ściereczką i przymocuj materiał gumką recepturką.
  5. Zapewnij dostęp powietrza. Nie zakręcaj słoika szczelnie nakrętką. Podczas fermentacji powstają gazy, a zamknięcie naczynia może zaburzyć proces. Słoik postaw w zacienionym, spokojnym i ciepłym miejscu, ale nie bezpośrednio na kaloryferze.
  6. Mieszaj codziennie. Raz na dobę zamieszaj zakwas czystą drewnianą łyżką. Nie wkładaj do słoika przyboru, który miał kontakt z innymi produktami.
  7. Sprawdź gotowość. Zakwas zwykle dojrzewa po 5–7 dniach. W chłodnej kuchni fermentacja może potrwać nieco dłużej, a w cieplejszym miejscu przebiega szybciej.

W pierwszych dniach zakwas może być mętny, a na powierzchni może pojawić się jasna piana. To typowe oznaki aktywnej fermentacji. Z czasem pojawi się przyjemny, kwaśny aromat mąki żytniej i czosnku.

Jak rozpoznać dobry i zepsuty zakwas?

Przed użyciem oceń zakwas wzrokiem i zapachem. Powinien pachnieć kwaśno, ale świeżo i przyjemnie. Sama piana nie oznacza zepsucia, szczególnie jeśli nie towarzyszy jej nieprzyjemna woń.

Za prawidłową fermentacją przemawiają:

  • Jasna piana lub drobne pęcherzyki na powierzchni.
  • Mętny wygląd wynikający z obecności mąki żytniej.
  • Wyraźny, kwaśny i lekko czosnkowy zapach.
  • Brak nalotu o nietypowym kolorze i brak odoru przypominającego gnicie.

Jeśli pojawi się pleśń, brązowa skorupa albo odrażający, gnilny zapach, wyrzuć cały zakwas. Nie wystarczy zebrać nalotu z wierzchu, ponieważ zanieczyszczenie może znajdować się także głębiej. Najczęstsze przyczyny problemów to brudny słoik, nieumyta łyżka lub zanieczyszczenie zakwasu innymi produktami.

Ostrzeżenie dotyczące higieny: słoik wyparz przed użyciem, a wszystkie przybory dokładnie umyj i osusz. Zakwas mieszaj wyłącznie czystą łyżką. Jeśli masz wątpliwości co do zapachu lub wyglądu, nie próbuj ratować fermentu i nie wykorzystuj go do zupy.

Jak przechowywać gotowy zakwas?

Gdy zakwas osiągnie pożądaną kwaśność, odcedź czosnek, liście laurowe i ziele angielskie. Sam płyn wraz z mączną zawiesiną przelej do czystego słoika lub butelki, zamknij i wstaw do lodówki. W chłodzie możesz przechowywać go do 2 tygodni.

Przed użyciem zakwas wymieszaj, ponieważ mąka osiada na dnie. Możesz też zostawić kilka łyżek gotowego zakwasu jako zaczyn do kolejnej porcji. Dodanie go do świeżej mieszaniny mąki i wody zwykle przyspiesza rozpoczęcie fermentacji.

O autorze

Redakcja fartuszek.com.pl

Fartuszek to portal kulinarny dla wszystkich, którzy lubią gotować w domu. Dzielimy się przepisami na zupy i buliony, dania mięsne, sosy, dodatki, wypieki i desery. Podpowiadamy, jak długo gotować, jak przechowywać potrawy i jakie produkty wybierać. Sprawdzamy też, które składniki są zdrowe i jak wpisują się w zbilansowaną dietę.

Wszystkie wpisy autora

Czytaj również